नेपालगन्ज ७ माघ । बाँकेमा हात्तीपाइले रोग पूर्ण रुपमा निवारण नभएपछि यो वर्ष बाँके जिल्लामा पुन अभियान संचालन गरिदैछ । जिल्लाका चार वटा पालिकामा १६औँ पटक हात्तीपाइले रोग विरुद्धको औषधी खुवाउन थालिएको छ ।
स्वास्थ्य कार्यालय बाँकेका अनुसार नेपालगन्ज उपमहानगरपालिका, डुडुवा गाउँपालिका, नरैनापुर गाउँपालिकाका सबै वडा तथा बैजनाथ गाउँपालिकाको वडा नम्बर ४ मा फेरि औषधि खुवाउने तयारी गरिएको हो । यो अभियान राष्ट्रिय हात्तीपाइले रोग निवारण अभियानअन्तर्गत सञ्चालन हुँदैछ ।
बुधवार नेपालगन्जमा आयोजित सञ्चारकर्मीहरुसँगको अन्तरक्रियामा स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयअन्तर्गत इपिडियोमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखाका जनस्वास्थ्य अधिकृत रामकुमार महत्तोले एकैपटक कम्तीमा ८० प्रतिशत नागरिकले औषधि सेवन नगरेसम्म हात्तीपाइले रोग निवारण सम्भव हुँदैन भन्नुभयो, तर बाँकेका लक्षित पालिकामा त्यो मापदण्ड अझै पूरा हुन सकेको छैन । ‘एकैपटक ८० प्रतिशत मानिसले औषधि नखाएकै कारण हामीलाई १६औँ पटक पनि अभियान सञ्चालन गर्नुपरेको हो महत्तोले भने–‘यसले हात्तीपाइले रोग निवारणलाई अझ चुनौतीपूर्ण बनाइरहेको छ ।’
स्वास्थ्य कार्यालयका अनुसार बाँके जिल्लामा पछिल्लोपटक गरिएको सर्वेक्षणमा केवल ६२ प्रतिशत मानिसले मात्रै हात्तीपाइले विरुद्धको औषधि सेवन गरेका थिए । यो संख्या राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय मापदण्ड अनुसार अपर्याप्त मानिन्छ ।
औसतमा प्रत्येक एक सय जनामध्ये ६ दशमलव ५ प्रतिशत मानिसको शरीरमा हात्तीपाइले रोगका वयस्क परजीवी रहेको पाइएको छ । अझ चिन्ताजनक कुरा के छ भने प्रत्येक एक सय जनामध्ये करिब दुई प्रतिशत मानिसमा अरुलाई रोग सार्ने क्षमता रहेको देखिएको छ ।
महत्तोका अनुसार रोग निवारण भएको मानिनका लागि यो दर एक प्रतिशतभन्दा तल झर्नुपर्ने हुन्छ । तर हालको अवस्थाले त्यो लक्ष्य हासिल गर्न अझ धेरै मिहिनत आवश्यक रहेको देखाउँछ ।
नेपालगन्ज उपमहानगरपालिकाका स्वास्थ्य महाशाखा प्रमुख रामबहादुर चन्दका अनुसार अभियानको सबैभन्दा ठूलो समस्या औषधि सेवनप्रतिको अनिच्छा हो । विशेषगरी मुस्लिम समुदाय, मधेशी समुदाय, थारु महिला तथा केही सीमावर्ती बस्तीमा औषधि नखाने प्रवृत्ति बढी देखिएको छ ।